piątek, 14 czerwca 2013

Dokąd zmierzają artyści?


Kim właściwie jest artysta? Poszperałam trochę w internecie i sprawdziłam definicje.

„człowiek zajmujący się sztuką, tworzący ją” (http://pl.wiktionary.org/wiki/artysta).

To trochę mało, zobaczmy co podaje Wikipedia:

„Artysta – osoba tworząca (wykonująca) przedmioty materialne, lub utwory niematerialne mające cechy dzieła sztuki; twórca tym różni się od rzemieślnika – odtwórcy, że swoje dzieła tworzy w oparciu o własną koncepcję, nadając im niepowtarzalny charakter. Dzięki temu dzieła znanych artystów rozpoznawane są bez potrzeby oglądania ich sygnatur” (http://pl.wikipedia.org/wiki/Artysta).

Druga definicja jest już dłuższa, ale mało szczegółowa. Przypadkiem trafiłam jednak na pewien interesujący pdf  Kim jest artysta? Eweliny Wejbert-Wąsiewicz (http://realia.tg.com.pl/dzial_7/index.html).

Termin artysta z początku oznaczał studenta wydziału sztuk pięknych. Dopiero z czasem zaczęto nim określać rzemieślników i twórców dzieł sztuki. Jeśli się wgłębimy w historię sztuki zauważymy, że artystę inaczej postrzegano w różnych epokach.

- Sofiści uważali, że malarz i poeta to osoba wywołująca iluzję.
- Platon uważał malarzy, rzeźbiarzy i architektów za rzemieślników, natomiast poetów za wieszczów.
- Arystoteles zakładał, że artysta musi umieć wytwarzać rzeczy w sposób świadomy, znając cel produkcji i umieć zastosować odpowiednie środki.
- W średniowieczu sztuka służyła Bogu. Wszystkie dzieła były bezimienne. Św. Tomasz z Akwinu uważał, że wartość sztuki leży w samym wytworze, a nie w jego twórcy.
- W renesansie artysta był wyjątkowy, interesował się wieloma dziedzinami sztuki i nauki. Dzieła były już sygnowane, tworzono dla mieszczan, magnatów i dworzan. Uważano, że nowsze dzieło i nowszy artysta są doskonalsi od poprzedzających ich.
- Barok i kontrreformacja: sztuka jest uzależniona od Kościoła Katolickiego i dworu. Sztuka religijna była skromna, świecka natomiast do intymnego odbioru.
- Romantyzm: w tej epoce powstaje część mitów o artystach: indywidualność, wolność, artysta geniusz, kapłan, prorok.
- Pozytywizm: Artysta ma być osobą zwyczajną, nie oczekiwać nagród, uznania.
- Młoda Polska: Artysta jest indywidualny, oryginalny, ekstrawagancki, nienormalny.
- Wiek XX: Artyści łączą się w grupy o podobnych poglądach, artystami stają się cyrkowcy, aktorzy. Wymieszanie cech z poprzednich wieków.

Definicja artysty zmienia się więc wraz z upływem czasu, historią. W  XX wieku za artystów zaczęto postrzegać nie tylko osoby coś tworzące jak malarz czy pisarz. Artystami stali się wykonawcy, czyli aktorzy, muzycy, dyrygenci. Nie tworzą nowych rzeczy, ale przez swój talent starają się przybliżyć dzieło odbiorcom.
Miano artysty przyjmują teraz ludzie ekscentryczni, nie mający pojęcia o dawnej sztuce. Ludzie, którzy nawet nie tworzą własnoręcznie tylko przetwarzają zastane już rzeczy lub zlecają wykonanie innym. Ludzie, dla których sztuka jest kaprysem lub po prostu modnym zajęciem.

Powiem bardzo dosadnie: wystarczy zapakować gówno w plastikową torebkę, nazwać to sztuką i zarabiać jeszcze na tym kasę. Zachęcam do zapoznania się z sylwetką Wima Delvoye, jego Cloacą (nie jedzcie podczas czytania) oraz farmą z tatuowanymi świniami.

 

http://art.and.facts.site.free.fr/Site/10insolites/images/cloaca/cloaca.jpg

2 komentarze:

  1. No właśnie, a wielu jeszcze ma wątpliwości, że uważam się za artystkę.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. z jednej strony fajnie, że sztuka się tak rozwinęła w XX wieku, ale z drugiej strony chyba wolałabym powrót do wcześniejszych, bardziej tradycyjnych doświadczeń

      Usuń

Dziękuję za poświęcony mi czas i komentarze.
Pozdrawiam Iselle ;)